กระทรวงพลังงาน

รมว.พลังงาน ย้ำพลังงานไม่ขาดแคลน แต่ราคาอาจจะขึ้นบ้าง

จากเหตุการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลาง ที่โรงกลั่นน้ำมันขนาดใหญ่ กำลังการกลั่น ประมาณ 500,000 บาร์เรลต่อวัน ในประเทศซาอุดีอาระเบีย โดนผลกระทบจากสงครามประกาศปิดตัวชั่วคราว และโรงงานผลิตก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) ในประเทศกาตาร์ ก็โดนผลพวงของสงครามได้ประกาศหยุดผลิตก๊าซฯ แล้ว ซึ่งทางกาตาร์มีสัญญาจัดส่ง LNG ระยะยาวให้กับ บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) ด้วย และเรือขนส่วนน้ำมันและก๊าซฯ ไม่สามารถผ่านช่องแคบฮอร์มุชได้ ทำให้ภาครัฐต้องมีการเตรียมพร้อมในเรื่องต่าง ๆ อย่างเร่งด่วน

นายอรรถพล ฤกษ์พิบูลย์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน เปิดเผยว่า มีการประเมินผลกระทบที่จะเกิดขึ้นในระยะสั้นว่า ราคาน้ำมันจะพุ่งสูงขึ้นมากกระทบไปทั้งโลก หน้าที่ของกระทรวงพลังงานอย่างแรกต้องสร้างความมั่นใจว่า ประเทศไทยจะต้องมีพลังงานไม่ขาดแคลนไม่ว่าน้ำมันหรือไฟฟ้า ซึ่งการดำเนินการเรื่องน้ำมัน ที่บอกว่ามีน้ำมันสำรองใช้ได้ประมาณ 60 วัน หมายความว่าถ้าไม่มีน้ำมันส่งเข้ามาในประเทศไทยเลย เราจะมีน้ำมันใช้ได้ 60 วัน แต่ในความเป็นจริงมีน้ำมันจากการจัดหามาเติมได้เรื่อย ๆ ซึ่งมาจากแหล่งอื่น

ทุกวันนี้เรานำเข้าน้ำมันจากตะวันออกกลาง ประมาณ 50% ส่วนอีกประมาณ 40% มาจากแหล่งอื่น ๆ ที่ไม่เกี่ยวกับพื้นที่สู้รบเลย เพราะฉะนั้นจะมีการนำเข้ามาได้เรื่อย ๆ แต่ตัว 50% ที่อาจจะขาดไปมีการวางแผนที่จะซื้อจากแหล่งอื่น ๆ ตอนนี้ได้มีการติดต่อแล้ว จากสหรัฐอเมริกา แอฟริกา และมาเลเซีย ให้ความมั่นใจได้ว่าน้ำมันของไทยจะไม่ขาดแน่นอน

ตอนนี้ทุกประเทศบริหารแหล่งซื้อใหม่ แต่ราคาจะสูงกว่า รัฐบาลจะตรึงราคาน้ำมัน ตอนนี้มีกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง ซึ่งฐานะเป็นบวกประมาณ 2,000 กว่าล้านบาท ซึ่งก่อนรัฐบาลนี้เข้ามาเมื่อเดือนตุลาคม 2568 ติดลบอยู่หมื่นกว่าล้าน เบื้องต้นจะใช้กองทุนฯ ไปช่วยพยุงราคาขายปลีกน้ำมันดีเซลในประเทศ 15 วัน ราคาดีเซลไม่ให้ราคาขายปลีกปรับขึ้น ส่วนตัวน้ำมันเบนซินจะเข้าไปช่วยบางตัว แต่ก็จะให้ปรับขึ้นบ้างแต่ไปปรับแบบกระชาก

สำหรับฐานะกองทุนฯ ที่เป็นบวกอยู่ประมาณ 2,000 ล้านบาท ถ้าราคาน้ำมันดิบขึ้นไป 100 เหรียญสหรัฐฯ ต่อบาร์เรล ซึ่งตัวราคาอิงกับราคาตลาดโลก น้ำมันสำเร็จรูปของตลาดสิงคโปร์ ซึ่งตอนนี้ 100 กว่าเหรียญสหรัฐฯ ต่อบาร์เรล เงินกองทุนฯ ที่เป็นบวกกว่า 2,000 ล้านบาท สามารถจัดการได้ และตัวกองทุนฯ เองสามารถติดลบได้ระดับหนึ่ง ซึ่งได้มีการดูแล้วว่ากองทุนฯ สามารถดูแลราคาดีเซลไม่ขยับขึ้นได้ 15 วัน หลังจากนั้นก็จะมีเวลาประเมินสถานการณ์ว่าจะหยุดหรือไปต่อ หากไปต่อก็จะหารือกันในรัฐบาลว่าจะออกมาตรการช่วยเหลืออะไรออกมา โดยมาตรการอื่น ๆ จะพูดคุยกับรัฐบาล อาจจะเป็นการดูแลเฉพาะกลุ่มเปราะบางไม่ให้กระทบมาก ตัวกองทุนจะเข้าไปดูแลไม่ให้ราคาขึ้นไปกระชากมากนัก

ตอนนี้ประเทศไทยนำเข้าน้ำมันจากตะวันออกกลาง 50% ของการนำเข้าทั้งหมด ซึ่งในส่วนนี้ผ่านฮอร์มุซ 2 ใน 3 แต่เนื่องด้วยสถานการณ์ปัจจุบันที่มีการประกาศปิดช่องแคบฮอร์มุช ก็ประเมินว่าจะมาไม่ได้เลยทั้งหมด 50% ก็หาทางอื่นเลยหาแผนบีป้องกันไว้ดีกว่า เพราะคิดว่าอิหร่านจะยิงสถานที่ผลิตพลังงานทั้งหมด ต้องจัดหาพลังงานจากแหล่งอื่นมาทดแทนแหล่งอื่นทั้งหมด

ในสมมติฐานที่ผู้นำสหรัฐอเมริกา บอกว่าสงครามอาจจะนานถึง 4 สัปดาห์ ถ้าแค่ 4 สัปดาห์เราอาจจะพอรับมือไหว แต่กองทุนน้ำมัน จะไม่ติดลบหนักเหมือนช่วงสงครามรัสเซีย-ยูเครน รัฐบาลก็น่าจะดูแลได้ แต่ไม่ใช่ว่าดูแลไม่ให้ราคาขึ้นเลย ราคาดีเซลเคยขึ้นไปถึง 33 บาทต่อลิตร แต่ปัจจุบันอยู่ที่ 29.34 บาทต่อลิตร ก็อาจจะปรับราคาขึ้นไปบ้าง ก็ดูราคาที่ไม่เกิน 33 บาทต่อลิตร ทยอยขึ้นไปบ้าง แต่ต้องเข้าใจว่าปัจจุบันราคาที่ต่ำกว่าราคาที่เป็นจริงอยู่แล้ว

สำหรับก๊าซที่นำเข้าจากกาตาร์ จะมีมาตรการรองรับ ก็ส่วนที่มาผลิตไฟฟ้าตอนนี้ประเทศไทยใช้ก๊าซฯ ในการผลิตไฟฟ้า 60% จากกำลังการผลิตทั้งหมด ซึ่งมีการจัดหาจากทางท่อ 60% คือในอ่าวไทย และเมียนมา ส่วนอีก 40% จะนำเข้า LNG โดยมาจากกาตาร์กว่า 10% ของปริมาณการนำเข้าทั้งหมด ตัวปริมาณไม่ได้ถือว่าสูงมาก แต่ก็จะมีการจัดหามาทดแทน คุยกับออสเตรเลีย และมาเลเซียแล้ว ตัว LNG ไม่น่าเป็นห่วง แต่ต้องดูเรื่องราคาด้วย เราก็ดูเผื่อด้วยว่า การผลิตไฟฟ้ามาจากหลายแหล่ง ก็คุยว่าการผลิตไฟฟ้าจะมาจากแหล่งพลังน้ำได้มั๊ย สปป.ลาว จะเพิ่มการส่งไฟจากเขื่อนได้มั๊ย การดำเนินการโรงไฟฟ้าถ่านหิน และมีแหล่งก๊าซฯ ในอ่าวไทยให้เพิ่มการผลิตขึ้นมา แหล่งที่จะปิดซ่อมก็ให้ชะลอไปก่อน

ผลกระทบต่อค่าไฟ ตัวปริมาณหาทดแทนทันได้ แต่ตัวราคาก็จะปรับสูงไปตามราคาตลาดโลก ซึ่งสูตรราคาก๊าซเป็นราคาที่ผูกกับราคาตลาดโลกอยู่แล้ว ณ วันที่ส่งถึงด้วยสูตรราคาจะทำให้ต้นทุนสูงขึ้น แต่ค่าไฟจะคิดเป็นรอบ ๆ ไป ซึ่งรอบเดือน มกราคม-เมษายน 2569 ค่าไฟฟ้าอยู่ที่ 3.88 บาทต่อหน่วย จะไม่ขยับขึ้น แต่รอบเดือนพฤษภาคม-สิงหาคม 2569 ต้องมาดูจะสามารถบริหารจัดการอะไรได้บ้าง แต่ตัวต้นทุนก๊าซจะสูงขึ้น ก็ต้องดูว่าจะบริหารจัดการจากแหล่งอื่น ๆ ได้หรือไม่